Umów wizytę teraz - do lekarza specjalizującego się w leczeniu reumatoidalnego zapalenia stawów w naszym szpitalu

lek. Anna Ficek - spec. reumatolog

Wybierz specjalistę

 

Przyczyny reumatoidalnego zapalenia stawów

- dziedziczenie (wpływ genów na ryzyko zachorowania na RZS wynosi około 50–60%);

-  płeć (kobiety częściej zmagają się z reumatoidalnym zapaleniem stawów w porównaniu z mężczyznami, w stosunku 3:1);

- wiek (znaczący wzrost liczby zachorowani zachodzi w piątej dekadzie życia, ponieważ przypuszczalnie u kobiet występują w tym wieku największe zmiany hormonalne -najczęściej obserwuje się to w grupie kobiet po 65 r. życia);

- zaburzone działanie układu odpornościowego (niewłaściwe rozpoznawanie własnych tkanek jako „wroga” oraz wytwarzanie autoprzeciwciał mających na celu ich niszczenie);

- długotrwały stres ( w niektórych przypadkach silny stres sprzyja powstawaniu choroby RZS);

- palenie papierosów (osoby, które są uzależnione od palenia tytoniu są w grupie podwyższonego ryzyka zapadania na reumatoidalne zapalenie stawów);

- zaburzenia związane z działaniem układu hormonalnego (wpływ estrogenów na układ immunologiczny jest bardzo złożony, gdyż cechuje je działanie pro-, jak i przeciwzapalne). Okazuje się że posiadanie potomstwa zmniejsza możliwość zachorowania na RZS. Przyjmowanie hormonalnej terapii zastępczej zabezpiecza organizm przed wytwarzaniem przeciwciał przeciwko ACPA - cyklicznemu cytrulinowanemu peptydowi  (anti-cyclic citrullinated peptide antibodies);

- dieta (stosowanie diety śródziemnomorskiej w znacznym stopniu zmniejsza zachorowalność na reumatoidalne zapalenie stawów).

Objawy reumatoidalnego zapalenia stawów

Do najczęstszych objawów RZS zalicza się:

- zmęczenie;

- sztywność stawów;

- ból stawów;

- zmniejszenie masy ciała;

- osłabienie (może wynikać z rozwijającej się niedokrwistości);

- obrzęki;

- zaczerwienienie;

- uczucie gorąca w miejscach objętych zapaleniem;

- zahamowanie możliwości poruszania się;

- występowanie podskórnych guzków lub grudek;

- znaczna deformacja stawów;

- uszkodzenie kości;

- problem z wykonywaniem podstawowych czynności związanych z wykorzystaniem stawów na przykład spacer;

- gorączka;

- nocne poty;

Diagnostyka reumatoidalnego zapalenia stawów

Proces diagnostyczny reumatoidalnego zapalenia stawów opiera się na udzieleniu odpowiedzi na szeroki zakres pytań, które pomogą właściwie ukierunkować przebieg postępowania diagnostycznego. Jednym z ważniejszych etapów diagnostyki zapalenia stawów jest zrobienie podstawowych badań laboratoryjnych. Przede wszystkim przyjrzeć należy się wskaźnikom stanu zapalnego tj. OB (odczyn Biernackiego) oraz CRP (białko c reaktywne). Ponadto sugeruje się wykonanie badania morfologii krwi. W analizie krwi w sytuacji stanu zapalnego udaje się zazwyczaj wykazać tak zwaną niedokrwistość w przebiegu przewlekłych chorób zapalnych. Natomiast w chorobach o dużej aktywności istotną nadpłytkowość. Równie ważnymi elementami na kolejnym etapie są oznaczenie czynnika reumatoidalnego oraz przeciwciał do cytrulinowanych polipeptydów, czyli anty CCP.

Strategia postępowania u chorego z rozpoznaniem RZS

Głównym strategiem w ustalaniu postępowania z chorym na RZS powinien być reumatolog, gdyż najwcześniej wprowadza on właściwe leczenie, które zmniejszy w przyszłości progresję uszkodzeń.   W leczeniu RZS zaleca się włączenie leczenia ksLMPCH, czyli leków syntetycznych modyfikujących przebieg choroby tak szybko jak to tylko możliwe po postawieniu rozpoznania. Leczenie prowadzi się na tyle szybko, aby osiągnąć cel leczenia, czyli utrwaloną około 6 miesięczną remisję lub niską aktywność choroby. Przeważnie zmiana leczenia to optymalizacja dawki lub zmiana drogi podania metotreksatu (MTX) czy innych konwencjonalnych syntetycznych LMPCH, lub dopasowanie iniekcji glikokortykosteroidów (GKS) , gdy utrzymuje się zapalenie pojedynczych stawów. Metotreksat powinien być lekiem pierwszego wyboru podczas wyboru odpowiedniego leczenia u chorego na RZS, z racji na jego skuteczność oraz bezpieczeństwo leczenia, dopasowanie indywidualnej dawki, a także drogi podania oraz nie wysokich kosztów leku. U pacjentów z przeciwwskazaniami do MTX lub pojawieniem się dolegliwości jego wczesnej nietolerancji, w strategii postępowania powinno się uwzględnić inny ksLMPCH: leflunomid (LEF) lub sulfasalazynę (SSA). W strategii leczenia wyróżnia się również leczenie miejscowe wybranego stawu. Zalicza się do tego: Punkcję, czyli podawanie leków przeciwzapalnych. Synowektomia chirurgiczna lub chemiczna powoduje usunięcie zmian na błonach śluzowych. Zabiegi korekcyjno-rekonstrukcyjne ulepszają budowę oraz pracę zdeformowanych stawów. Endoproteza czyli wykorzystanie protezy, nieprzydatny staw zostaje zastąpiony protezą. Artrodeza, czyli usztywnienie stawu. Obniżenie ciśnienia zespołu cieśni kanału nadgarstka.

Reumatoidalne zapalenie stawów osłabia również inne narządy. Głównie zalicza się do nich:

- serce (uszkodzenie zastawek, zapalenie osierdzia czy kardiomiopatii, miażdzyca);

- oczy (zapalenie spojówek);

- rdzeń kręgowy (zaburzenie czucia, mrowienie, drętwienie, niedowład kończyn);

- płuca (zapalenie płuc śródmiąższowe, które powoduje bóle w klatce piersiowej, duszności oraz suchy kaszel);

- nerki (uszkodzenie struktury nerek);

- skóra (owrzodzenie, martwice skóry oraz opuszków palców)

Kiedy należy udać się do lekarza?

Pacjenci, u których istnieje możliwość reumatoidalnego zapalenia stawów muszą być ciągle kontrolowani przez reumatologa. Prawidłowa i szybka diagnostyka jest konieczna, aby dobrać odpowiedni sposób leczenia. Dlatego im wcześniej ustali się rozpoznanie tym większa szansa na wyleczenie RZS. Z chwilą już postawionej diagnozy RZS zaleca się przede wszystkim: stosowania zaleceń lekarza reumatologa, zażywanie leków zgodnie ze wskazaniem, prowadzenie zbilansowanej diety, zaprzestaniu palenia papierosów oraz wstawianie się na termin kontrolnych wizyt.

Bibliografia

1. Felis-Giemza A. Strategia leczenia chorych na reumatoidalne zapalenie stawów z uwzględnieniem obecności czynników „złej prognozy”. Varia Medica 2017 tom 1, nr 1. 92–98 .

2. Marcol-Majewska A. i in. Reumatoidalne zapalenie stawów - propozycje postępowania diagnostycznego. Forum Reumatol. Via Medica 2017, tom 3, nr 2. 88–92

3. https://www.medicover.pl

Umów wizytę teraz - do lekarza specjalizującego się w leczeniu tocznia rumieniowatego w naszym szpitalu

lek. Anna Ficek - spec. reumatolog

Wybierz specjalistę

 

Czy toczeń jest dziedziczny?

Przypuszcza się, że za wystąpienie choroby odpowiedzialnych jest kilka czynników. Predyspozycja genetyczna jest jednym z nich, ale nie wystarczającym. Jest to szczególnie zauważalne w przypadku bliźniąt. Wykazano, że ryzyko tocznia u bliźniąt jednojajowych wynosi 25 proc., natomiast u dwujajowych wynosi od 2-5 proc. Toczeń może się też pojawić u osób u których w rodzinnie nie było przypadków zachorowalności. Sprzyjającymi warunkami rozwojowymi toczenia są czynniki hormonalne, środowiskowe oraz immunologiczne.

Przyczyny toczenia rumieniowatego układowego

- promieniowanie UV (u niektórych osób światło słoneczne może wywołać zmiany w obszarze skóry lub reakcję wewnętrzną);

- przebyte infekcje ( w toku niektórych zakażeń może rozwijać się toczeń. Przykładem są wirusy cytomegalii, Epsteina-Barr lub HCV);

- zaburzenia gospodarki hormonalnej (przede wszystkim u kobiet);

- zażywanie niektórych leków ( antybiotyki, leki na układ krwionośny);

- stres;

- dieta wysokotłuszczowa;

- palenie tytoniu;

- niektóre toksyny;

- brak wysiłku fizycznego .

Objawy toczenia rumieniowatego układowego

Najczęstszym objawem towarzyszącym chorym jest męczliwość. Oprócz tego charakterystycznymi objawami są gorączka, limfadenopatia oraz utrata masy ciała. Diagnostyka różnicowa tych objawów jest obszerna i obejmuje zarówno procesy zapalne, jak i nowotworowe. Występujące objawy można podzielić na:

- Objawy mięśniowo-szkieletowe związane z bólami stawów oraz z poranną sztywnością lub obrzękiem stawów. U większości pacjentów nie występuje deformacja stawów, ale u niektórych dochodzi do rozwoju artropatii Jaccouda, która jest odwracalną artropatią związaną z wiotkością torebki stawowej.

- Objawy skórne związane z pojawieniem się rumienia w kształcie motyla. U chorych może wystąpić zmiana skórna, powstała na skutek nadwrażliwości na światło i może się utrzymywać przez kilka tygodni nawet po krótkiej ekspozycji na słońce. Do innych charakterystycznych objawów skórnych należy objaw Raynaud, który wynika z odruchowych skurczów naczyń obwodowych kończyn, livedo reticularis posiadające siatkowaty układ zmian, które częściej pojawiają się u pacjentów z zespołem antyfosfolipidowym (APS), które spowodowane jest stanem zapalnym tkanki podskórnej przyczyniające się do rozwoju bolesnych guzków skóry oraz łysienie, które może być zarówno rozsiane oraz plackowate.

- Objawy ze strony układu oddechowego związane z pojawieniem się bólu w klatce piersiowej przy wdechu, najczęściej przy zapaleniu opłucnej. Może wynikać z aktywności choroby, zatorowości płucnej lub wtórnym zakażeniem i wtedy wymagane jest uważne badanie w celu wyjaśnienia przyczyny. Do mniej spotykanych objawów objawów ze strony układu oddechowego zalicza się zapalenie płuc, krwotok płucny oraz nadciśnienie płucne.

- Objawy ze strony układu krążenia związane najczęściej z zapaleniem osierdzia. Rzadziej może wystąpić zapalenie mięśnia sercowego mogące objawiać się arytmią oraz niewydolnością serca. Innym mniej spotykanymi powikłaniami jest rozwój atypowych jałowych rozrostów na zastawkach serca tzw. zapalenie wsierdzia Libmana-Sacksa. Może ono przyczynić się do niewydolności serca, dysfunkcji zastawek, epizodów zatorowych a także infekcyjnym zapaleniem wsierdzia.

- Objawy ze strony układu pokarmowego związane z owrzodzeniem jamy ustnej, bólem brzucha, nudnościami, wymiotami lub biegunką. Najcięższym powikłaniem żołądkowo-jelitowym jest zapalenie naczyń jelita, ze względu na ryzyko progresji do niedokrwienia oraz perforacji. Do innych objawów brzusznych zalicza się aseptyczne zapalenie otrzewnej, podostra niedrożność jelit, zapalenie wątroby, stwardniające zapalenie dróg żółciowych, enteropatia z utratą białka, zapalenie trzustki i wodobrzusze.

- Choroby nerek związane ze zmianami w nerkach.

- Objawy ze strony układu nerwowego. Toczeń może powodować zaburzenia lękowe, bóle głowy, problemy z widzeniem, napady drgawek oraz zaburzenia psychiczne.

- Objawy ze strony układu rozrodczego u kobiet w wieku reprodukcyjnym. Pacjentki mogą zgłaszać nawrotowe poronienia, szczególnie w fazie choroby. Jest prawdopodobieństwo podwyższonego ryzyka martwych urodzeń lub przedwczesnego porodu albo urodzenia dziecka z wewnątrzmacicznym zahamowaniem wzrostu.

Przebieg leczenia

Jedną z ważniejszych oznak mogących wskazywać na rozpoznanie tocznia jest leukopenia w badaniu krwi pełnej. Mogą również występować niedokrwistość oraz małopłytkowość. Inną istotną cechą jest różnica między nieproporcjonalnie podwyższonym OB., a niskim lub prawidłowym CRP. U pacjentów z przeciwciałami antyfosfolipidowymi można zauważyć wydłużenie czasu aktywowanej protrombiny (APTT), który nie podlega normalizacji po zmieszaniu z osoczem prawidłowym, czego można spodziewać się w sytuacji niedoborów składników kaskady krzepnięcia. Stężenia składników C3 i C4 dopełniacza mogą mieć niski poziom ze względu na zmniejszone wytwarzanie oraz większe zapotrzebowanie szczególnie w czasie aktywności choroby.

W leczeniu tocznia przydatne są :

- niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), do których należy łagodzenie bólu oraz sztywność stawów;

- kremy, maści oraz olejki chroniące przed promieniowaniem UV;

- kortykosteroidy leki stosowane w leczeniu TRU, podaje się je doustnie oraz dożylnie;

- immunosupresyjne leki stosowane u pacjentów, u których leczenie kortykosteroidami nie przyniosło poprawy, lub w celu zmniejszenia dawki steroidów.  

- leki wpływające na gospodarkę lipidową.

Bibliografia :

1. https://podyplomie.pl

2. https://www.medistore.com.pl

3. Daca A., Bryl E. Toczeń rumieniowaty układowy — kryteria diagnostyczne i kliniczne skale oceny aktywności choroby — rys historyczny. Forum Medycyny Rodzinnej 2013, tom 7, nr 5, 225–243.

Umów wizytę teraz - do lekarza wykonującego USG płuc się w naszym szpitalu

lek. Jolanta Hauer - spec. chirurg ogólny II , torakochirurg

Wybierz specjalistę

dr n.med. Łukasz Hauer - torakochirurg

Wybierz specjalistę

 

POC USG płuc

Rozwój technologiczny umożliwił produkcję ultrasonografów o wysokiej jakości i małych rozmiarach. Te gabaryty pozwalają na wykonanie badania nawet w niedogodnych warunkach lub ciasnych pomieszczeniach oraz w karetkach pogotowia. Takie przyłóżkowe wykonanie badania USG jest nazywane POC USG ( ang. point-of-care USG), czyli uproszczone i znacznie szybsze badanie USG. Pozwala na uzyskanie szczegółowych informacji na temat stanu pacjenta w danym momencie. Badanie to nie jest szkodliwe dla pacjenta jak i dla badającego i może być wykorzystane w jednej z trzech sytuacji takich jak zagrożenie życia pacjenta (uraz, wstrząs, ostra niewydolność oddechowa). Drugi przypadek gdzie POC USG można użyć to ocena różnych aspektów stanu medycznego (wolemia lub ocena stanu płuc w czasie ciąży). Trzeci przypadek to USG POC jako narzędzie monitorowania, które zgodnie ze sposobem tradycyjnym wykonywane jest „na ślepo”. Przede wszystkim do zabiegów takich jak kaniulacja naczyń, leczenie bólu , a także anestezja regionalna.

Wskazania do wykonania USG płuc

- podejrzenie uszkodzenia płuc w wyniku urazu w obrębie klatki piersiowej;

- podejrzenie występowania zmian zapalnych płuc lub opłucnej;

- w celu dalszej diagnostyki odmy opłucnej lub zmian radiologicznych;

- w przypadku ciąży, kiedy nie można wykonać RTG płuc;

- w celu obserwacji oraz monitoringu dolegliwości związanych z płucami;

- występowanie u pacjenta uporczywego kaszlu oraz bólów w okolicy klatki piersiowej;

- choroby genetyczne związane m.in. z nowotworem płuc lub przewlekłą obturacją płuc.

- w sytuacji podejrzenia zalegania zbyt dużej ilości płynu w płucach;

- w przypadku stwierdzenia obrzęku płuc lub zatorowości płucnej.

Co jest widoczne podczas USG płuc

W prawidłowym obrazie płuc u osób zdrowych przykładając głowicę ultrasonograficzną do ściany klatki piersiowej podłużnie, w dowolnym obszarze widoczny jest prawie identyczny obraz. Można zaobserwować kolejno następujące struktury: tkankę podskórną, warstwę mięśni, powięź wewnątrzpiersiową oraz linię opłucnej. W ścianie klatki piersiowej poniżej tkanek miękkich znajdują się żebra z charakterystycznym cieniem akustycznym. Przy podłużnym przyłożeniu głowicy uzyskuje się obraz określany jako tzw. „objaw nietoperza”. Do widocznych struktur zalicza się także linia opłucnej w której skład wchodzi m.in. opłucna ścienna i płucna, a także płyn pomiędzy tymi błonami. Poniżej linii znajdują się jednorodne echogenne odbicia bez możliwości wskazania jakichkolwiek struktur oraz kilka artefaktów ultrasonograficznych widocznych w obrazie prawidłowym. Artefakty fizjologiczne oraz patologiczne pochodzą z opłucnej i są jednym z ważniejszych elementów przy ultrasonografii płuc. Dzieli się je na artefekty statystyczne oraz dynamiczne, a także takie które są charakterystyczne dla zmian zapalnych płuc.

Aparatura do USG płuc

Właściwy wybór aparatu USG płuc w znacznym stopniu zależy od miejsca wykonywania badania. Może to być diagnostyka przedszpitalna, na miejscu wypadku lub w środku transportu sanitarnego, czyli hand – held’’. W skład aparatu ultrasonograficznego wchodzi emitera oraz odbiornik fali ultradźwiękowej. Emiterem jest przetwornik znajdujący się w głowicy, który wysyła falę o danej częstotliwości w stronę badanego ośrodka. Taka fala trafia do płuc rozchodzi się oraz odbija na granicy ośrodka tzn na granicy tkanek miękkich i wraca spowrotem do odbiornika i jest widoczna w postaci obrazu na monitorze. W budowie aparatu do USG płuc jednym z ważniejszych elementów jest głowica, która może być konweksowa, liniowa lub sektorowa. W szpitalach na oddziałach ratunkowych lub na oddziałach intensywnej terapii powinien znajdować się aparat z możliwością wymiany każdej z wymienionych głowic. Taki wybór konkretnej głowicy pozwala na wykorzystanie aparatu w sytuacjach nagłych jak i w momencie kiedy nie ma potrzeby pośpiechu. Głowica konweksowa oraz sektorowa są stosowane w celu obserwacji głębszych warstw w płucach. Podczas zastosowania głowic konweksowych używa się ustawienia do badania jamy brzusznej. Do głowic sektorowych stosuje się ustawienia do badań serca lub jamy brzusznej. Natomiast głowica liniowa jest wykorzystywana do obserwacji płytkich warstw. W trakcie wykorzystywania głowic liniowych osiąga się znacznie precyzyjne obrazy struktur. Dzięki czemu pozwala to dokładnie ocenić linię opłucnej, zmiany zapalne oraz ogniskowe bezpośrednio przylegające do opłucnej. Nie wszystkie aparaty USG są zaopatrzone w tzw. presety, czyli wstępne ustawienia przeznaczone przezklatkowemu badaniu płuc.

Przygotowanie do badania

Badanie ultrasonograficzne płuc nie wymaga szczególnego przygotowania. Zaleca się przed przystąpieniem do badania wykonać zdjęcie rentgenowskie oraz tomografię komputerową. Do badania lekarz poprosi pacjenta o odsłonięcie klatki piersiowej. Zaleca się zabranie ze sobą do lekarza wcześniejsze wyniki wykonywanych badań.

Przebieg badania

W trakcie badania pacjent powinien znajdować się w pozycji leżącej. Przed przyłożeniem głowicy ultrasonograficznej lekarz nakłada żel. Następnie oceniane są poszczególne segmenty obu płuc przesuwając głowice wzdłuż międzyżebrzy unikając fragmentów kostnych. Przezklatkowe USG płuc polega na analizie artefaktów tworzących się na granicy ośrodków o różnej częstotliwości dla fal ultradźwiękowych. Badanie jest nieszkodliwe oraz bezbolesne. Cały przebieg badania trwa około 15- 20 min i wraz z wywiadem, badaniem fizykalnym oraz wynikami innych badań dodatkowych pozwala wskazać właściwe rozpoznanie.

Bibliografia:

1. Kosiak W. Ultrasonograf stetoskopem w anestezjologii i medycynie ratunkowej: mit czy rzeczywistość? Część 1. Obraz prawidłowy i podstawy diagnostyki ultrasonograficznej płuc. Anestezjologia i Ratownictwo 2010, 4: 99-110

2. Nowakowski P. Ultrasonografia point-of-care u pacjentów w stanach nagłych. OGÓLNOPOLSKI PRZEGLĄD MEDYCZNY. Technika – Technologia 2017,4 : 46- 53

3. Gargani L. Volpicelli G. How I do it: Lung ultrasound. Gargani and Volpicelli Cardiovascular Ultrasound 2014, 12,25: 3-10

Umów wizytę teraz - do lekarza wykonującego biopsję tarczycy w naszym szpitalu

lek. Jolanta Hauer - spec. chirurg ogólny II , torakochirurg

Wybierz specjalistę

dr n.med. Łukasz Hauer - torakochirurg

Wybierz specjalistę

 

Rodzaje biopsji tarczycy

Do biopsji tarczycy zaliczane są tzw. zamknięte rodzaje 

- biopsja aspiracyjna cienkoigłowa 

- biopsja gruboigłowa tarczycy

Biopsja aspiracyjna cienkoigłowa

Biopsja aspiracyjna cienkoigłowa tarczycy została dosyć dawno odkryta bo w roku 1930 w Nowym Jorku. Jest metodą diagnostyki, umożliwiającą ocenę mikroskopową zmienionych chorobowo tkanek. W głównej mierze polega na pobraniu fragmentu materiału komórkowego przez nakłucia badanego narządu. Do tego celu stosuje się cienką igłę o wymiarach około 0,4 mm. Pobrany materiał jest rozmazywany na szkiełku, barwiony i poddawany ocenie cytopatologa, który potrafi trafnie rozpoznać chorobę z drobnego, często nawet kilkukomórkowego preparatu. Jest to skuteczna, mało inwazyjna metoda dzięki której można z łatwością ocenić i rozpoznać łagodne jak i złośliwe zmiany w obrębie tarczycy. Dzięki biopsji aspiracyjnej cienkoigłowej celowanym skojarzonym z ultrasonografią udało się rozpoznać wiele wczesnych chorób nowotworowych. Biopsja cienkoigłowa, poza ukłuciem jest całkowicie niebolesna i nie wymaga żadnych środków przeciwbólowych ani przed, ani po jej wykonaniu, a u większości chorych przypomina zastrzyk domięśniowy, tylko że w nietypowym miejscu. 

Wskazania do biopsji cienkoigłowej tarczycy

- podczas badania USG wskazano zmiany takie jak mikrozwapnienia lub naciekanie tkanek;

- u pacjenta w rodzinnie stwierdzono choroby związane z gruczołem tarczycy;

- wykazano u pacjenta powiększenie węzłów chłonnych wskazujące na problemy z tarczycą;

- pacjent był narażony na promieniowanie jonizujące.

Biopsja gruboigłowa tarczycy

Biopsja gruboigłowa jest metodą odkrytą w latach 90-tych. Polega na pobraniu od pacjenta materiału tkankowego, a nie tylko komórkowego (cytologicznego). Badanie to wykonuje się stosując znieczulenie miejscowe oraz technikę obrazową taką jak USG lub MMR. Do przeprowadzenia biopsji gruboigłowej potrzebne są m.in. działo biopsyjne (narzędzie do pobierania wycinków) oraz igła o sporej średnicy. Takie rozmiary igły pozwalają na głębsze wniknięcie do tkanek. W ten sposób uruchomiony zostaje mechanizm spustowy, pozwalający wbicie igły do wnętrza na około 2 do 3 cm głębokości i pobranie wycinka. Najczęściej pobiera się kilka wycinków w celu prawidłowego rozpoznania cech raka mających wpływ na leczenie. 

Wskazania do biopsji gruboigłowej tarczycy

- w przypadku zdiagnozowania guza z podejrzeniem nowotworu złośliwego

- badanie USG pokazuje zmiany podskórne 

- obciążenie genetyczne, związane z chorobami nowotworowymi zwłaszcza złośliwymi tarczycy w rodzinnie pacjenta 

Przebieg badania biopsji tarczycy

- Zabieg wykonuje się w poradni lekarskiej. Nie jest konieczne leżenie w szpitalu. 

- Czas całego zabiegu zwykle zależy od ilości nakłuwanych guzków. Zwykle trwa od 5 do 20 min.

- W przypadku przyjmowania leków przeciwzakrzepowych oraz pojawienia się kaszlu lub wystąpienia innych uciążliwych dolegliwości należy to niezwłocznie zgłosić lekarzowi przed zabiegiem.

- Przed badaniem należy zdjąć górną część garderoby, biżuterię, a także ozdoby do włosów z tylnej części głowy.

- W trakcie wykonywania biopsji pacjent powinien leżeć na wznak nieruchomo ( z głową odchyloną do tyłu). 

-  Przed zabiegiem lekarz dokonuje dezynfekcji skóry szyi pacjenta i pod kontrolą USG nakłuwa odpowiednie miejsce. 

- Podczas zabiegu najlepiej aby pacjent nie mówił i nie wykonywał niepotrzebnych ruchów.

Bibliografia:
1.Dhyani M. in.How to Interpret Thyroid Fine-Needle Aspiration Biopsy Reports: A Guide for the Busy Radiologist in the Era of the Bethesda Classication System. AJR 2013:201:1335 –2.http://www.aldemed.pl/wsCMS/uploads/pdfs swiadoma_zgoda_na_zabieg,_biopsja_aspiracyjna_cienkoiglowa_bacc.pdf
3.https://www.thyroid.org/wp-content/uploads/patients/brochures/FNA_biopsy_thyroid_nodules_brochure.pdf

Umów wizytę teraz - do lekarza specjalizującego się w leczeniu bólu stawów w naszym szpitalu

lek. Anna Ficek - spec. reumatolog

Wybierz specjalistę

 

Ból stawów

Bóle stawów tzw. artralgia jest często spotykaną dolegliwością u ludzi w podeszłym wieku, ale i również coraz częściej młode osoby skarżą się na tą przypadłość. Dolegliwość ta powstaje w wyniku pierwotnych zmian strukturalnych stawów lub w wyniku choroby narządów niedotyczącej układu mięśniowo- szkieletowego. Do głównej przyczyny bólu stawów zalicza się zmiany w tkankach otaczających, których rolą jest zapewnienie integralności stawu. Ból nasila się w wyniku choroby zwyrodnieniowej, zapalnej choroby tkanki łącznej takiej jak polimialgia reumatyczna, olbrzymio komórkowe zapalenie tętnic, chondrokalcynoza, choroby Forestiera, ostrego nawracającego symetrycznego seronegatywnego zapalenia błony maziowej z obrzękiem obwodowym oraz reumatyzm tkanek miękkich zespół kanału nadgarstka, zespół krętarzowy, bóle biodra, bóle barku. Ból stawów jest coraz częściej zaliczany do nocyceptorowych bólów, czyli takich które reagują na dany bodziec prowadząc do uszkodzenia tkanki.

Ból stawów po COVID-19

Infekcje wirusowe mogą przyczyniać się do zapalenia stawów. Przyczyniając się w ten sposób do spektrum objawów od bólu stawów poprzez przewlekłe zapalenie stawów. Dysfunkcja ze strony układu mięśniowo-szkieletowe może rozwinąć się podczas zakażania koronawirusem, podobnie jak w przypadku innych infekcji dróg oddechowych.  Zazwyczaj koronawirus przyczynia się do nasilenia bólów stawów oraz bólów mięśni. Chociaż nie jest to aż tak często spowodowane samym działaniem tego wirusa, ponieważ według najnowszych doniesień to objawy ze strony układu mięśniowo -szkieletowego pojawiają się u od 14% do 77% w zależności od skali czasowej, metody pomiaru i populacji.  Ogólnie rzecz biorąc COVID-19 objawia się łagodnymi lub umiarkowanymi objawami układu mięśniowo-szkieletowego lub powoduje komplikacje ze strony tego układu, które są nie do odróżnienia od objawów związanych z innymi wirusami układu oddechowego, takimi jak infekcja grypy. Pacjent może odczuwać ból rąk, nóg lub pleców, który rozwija się samoistnie bez konkretnych obrażeń wcześniejszych. Dosyć często w przypadku zakażenia koronawirusem ból zlokalizowany jest   raczej w mięśniach niż w stawach , lecz jeśli pacjent chorował w przeszłości na artretyzm, to wirus może wyolbrzymiać objawy. Ból może być silny i ograniczający. Wynika to z tego że wirus posiada zdolność bezpośredniego wnikania do nerwów. Procesy zapalne, takie jak zapalenie kaletki maziowej, zapalenie ścięgien, a nawet atak dny, to tylko kilka z przyczyn bólu mięśniowo-szkieletowego. Bóle mięśni są również znanym efektem ubocznym niektórych leków stosowanych podczas zakażania wirusem COVID-19.

Objawy bólu stawów

W niektórych przypadkach ból stawów wymaga wizyty u lekarza. Powinieneś umówić się na wizytę, jeśli masz ból stawów oraz występują inne niewyjaśnione objawy. Powinieneś również udać się do lekarza, jeśli:

- obszar wokół stawu jest spuchnięty, zaczerwieniony, tkliwy lub ciepły w dotyku;

- ból utrzymuje się przez trzy dni lub dłużej;

- masz gorączkę, ale nie ma innych objawów grypy.

Ból stawów po zaszczepieniu na COVID-19

Po zaszczepieniu mogą u pacjenta pojawiać się dolegliwości ze strony układu mięśniowo - szkieletowego. Informacje dotyczące tychże skutków ubocznych każdy producent zamieszcza na ulotce konkretnej szczepionki. Po wprowadzeniu szczepionki wywołana jest odpowiedź immunologiczną organizmu na patogen co w konsekwencji powoduje osłabienie organizmu w początkowej fazie. Dlatego przed przystąpieniem do zaszczepienia najlepiej poinformować lekarza o złym samopoczuciu, ponieważ do często wskazywanych przez producentów skutków ubocznych po zaszczepieniu należą m.in. bóle mięśni oraz stawów.

Rozpoznanie bólu stawów

W rozpoznaniu bólu stawów stosuje się bardzo często metody badań takie jak:

- Zdjęcie rentgenowskie potocznie zwane RTG stawów (zwężenie szpary stawowej, geody, sklerotyzacja, osteofity);

- Tomografia komputerowa (TK);

- Magnetyczny rezonans (MRI);

- Ultrasonografia (USG);

- Scyntygrafia

Głównie bóle w stawach kolanowych mogą być przyczyną zmian w stawie biodrowym, tak samo jak problemy ze stawem skokowym mogą być efektem zmian w stawie kolanowym. W tym drugim przypadku jest to spowodowane osłabieniem więzadeł bocznych stawu kolanowego wtedy niezbędne będzie zastosowanie stabilizatora stawu kolanowego.

Diagnostyka laboratoryjna bólu stawów

W diagnostyce przyczyn bólów w stawie kolanowym mogą być przydatne takie badania laboratoryjne do których zalicza się m.in. OB i CRP (białka ostrej fazy), co pozwala na ocenę poziomu stanu zapalnego w organizmie. Nie sugeruje to jednoznacznie na stan zapalny stawu kolanowego. Zawyżone parametry OB oraz CRP mogą wskazywać na chorobę nowotworową, zapalenie płuc lub zapalenie oskrzeli. Przydatnym badaniem jest również badanie morfologii krwi, której wynik może wykazać typowe zmiany w obrazie krwi dla konkretnych jednostek chorobowych. Aby wykluczyć reumatoidalne zapalenie stawów przeprowadza się badania immunologiczne, najczęściej jest to sprawdzenie występowania czynnika reumatoidalnego oraz antyCCP, czyli przeciwciał przeciwko cyklicznemu cytrulinowanemu peptydowi. Co więcej zaleca się również badanie na występowanie przeciwciał przeciwjądrowych (ANA).

Leczenie bólu stawów

W leczeniu bólu stawów pomocne są:

- odpowiednia dieta;

- aktywność fizyczna;

- fizjoterapia;

- zaopatrzenie ortopedyczne;

- miejscowe leki przeciwbólowe lub niesteroidowych leków przeciwzapalnych w celu zmniejszenia bólu, obrzęku i stanu zapalnego;

- przeprowadzenie operacji takich jak alloplastyka lub artrodeza.

- wykonywanie zabiegów regeneracyjnych chrząstki stawowej.

Bibliografia

1. Georg Schett in. COVID-19 revisiting inflammatory pathways of arthritis. Nature Reviews Rheumatology 16, 465–470 (2020)
2. http://www.wydawnictwopzwl.pl